Macedoniae acta archaeologica 13 (1993) · стр. 287–288
III. меѓународен симпозиум за хеленистичка керамика - Солун 1991
тем од Пиерија, од Солун. од Источна Маке-
1991
донија и од Голем Град на Преспа. Во оваа група беше истакнат трудот на Стела Другу и
Меѓународниот научен симпозиум на
Јани Турастсоглу, каде беше дадена хронотема „Хеленистичка керамика“ кој се одржа
лошка табла на бројни форми откриени на во Солун во септември 1991 година, претста-
територијата на Македонија како сумирање вува продолжение на двата претходни научни
на резлтатите од веќе една подолготрајна собири во Јанина 1986 и на Родос 1989, кои се
истражувачка дејност на ова поле. Предловеќе обелоденети во две публикации.
жената хронологија е во сооднос со веќе во-
Овие научни средби се посветени на
споставената во поширокиот хеленски проедна многу значајна област во археологијата
стор. но со попрецизно датирање на пооди имат за цел, од досегашните истражувања
делни форми карактеристични за просторот да воспотават поточна хронологија на кера-
на античка Македонија.
мичките производи, различни по форма, де-
Друга доминантна група претставува корација, начини на техничка и технолошка
соопштенијата кои се однесуваа на истражуизработка.
вањата на островите во Северен Егеј. Тасос.
Симпозиумот во Солун имаше задача,
Самотраки, во источниот Самос, Книдос. во покрај воспоставување на прецизна хроноло-
Кикладите. Делос и Амаргос па се до истрагија. да даде придонес и околу идентифика-
жувањата на Кипар.
цијата на одделни керамички работилници
Третата голема група се претстави со кои претставувале доминантни производни и
истражувањата во централна Грција во Атика креативни центри во одделни региони на хе-
(Агора, Керамејкос, Акрополис), кон што се ленистичкиот свет. ‘
приклучија и истражувањата на Еретрија. и
Долго време во проучувањата на ан-
на Пелопонез со наодите од Олимпија, Патичката археологија вниманието "беше
трас и Елис.
свртено кон сликаната грчка керамика, чија
Најпериферните области опфатени со изработка постепено гасне во ранохелени-
студирање на хеленистичка керамика беа стичката епоха или добивале дурги каракте-
претставени со истражувањата од јадранска ристики. Во голема мера презетираниот ма-
Аполонија, од поширокиот регион на Тратеријал на последниот симпозиум ја опфа-
кија, од малоазиските простори и од локалиќаше територијата на античка Македонија и
татите во Израел.
соседството коишто не секогаш имаа рамно-
Своите нови истражувања и резулправен третман во истражувањата на антич-
тати ги претставија, покрај плејадата на ките археолози. Повеќе внимание се обра-
млади и веќе познати исражувачи од Грција. ќаше долго време само на големите урбани и
и од странство (С. Другу, В. Пулиос, И. културни центри. Но секако, со интензиви-
Метзгер, У. Хаусман, К. Браун,Ј. В. Емперањето на археолошките ископувања во се-
рер, М. Чичикова, К. Тсакос, А. Архутидуверна Грција и во Република Македонија се
Аргири, В. Битракова и др.), чии што труотвори едно ново поле за проучување на це-
дови, студии и публикаци се и досега позлата територија на античката Македонија и
нати, а резулатите се користени во исражувасоседните простори во хеланистичката
њата.
епоха.
Во чест на III Меѓународен симпо-
Во споменатиот контекст беа празен-
зиум беше промовирана и публикација тирани трудови каде што беше обработена
EAAHNISTIKH KEPAMIKH АПО TH MAкерамиката од археолошките ископувања во
KEAONIA, HELLENISTIC POTTERY Македонија, во Пела, како голем центар. од
FROM MACEDONIA, THESSALONIKI ното јадро на Прасловените кои што се уште 1991, од повеќе автори исржувачи на ан-
тешко можат целосно да се афирмираат тичка Македонија во издание на АРІЅТОТЕ-
како: Висланско-дњепарската теза, Одран-LIAN UNIVEPSITY OF THESSALONIKI
ско-дњепарската, Дњепарската, Одранско- (Yunsep3ureror во Солун).
висланската, Подунавската и тн. Од друга
ВЕРА БИТРАКОВА ГРОЗДАНОВА
страна како да преовладува мислењето дека во текот на бронзеното време са до почетокот на железното почнала да се диференцира
YK 902/904 (=81) (049.3)
прасловенската јазична заедница.
Во полската археологија и лингви-LECH LECIEJEWICZ,
стика (посебно хидрономија) меѓу двете свет-SLOVIANIE ZACHODNI ‘
ски војни и во првите децении по Втората 7. DZIJOW TWORZENIA SIE SREDNIOWI-
светска војна преовладуваше тезата за повр-ECZNEJ EUROPY, WROCLAW, WARS-
заноста на лужичката култура со Словените ZAWA, KRAKOW. GDARSK, LODZ 1989
со тоа што еден дел од научниците, како Ловмјански, Гадавски, Хенсел и др. Прасло-
Словенската археологија во научната
вените ги врзуваат главно за нејзиниот исто-Јавност се појави необично со синтезите на
чен круг.
Чехот Л. Нидерле во првите децении на XX
Во основни потези се прикажани и век. Дури потоа почнаа поопсежните архе-
особините на шлеската варијанта, како и олошки истражувања, особено на територи-
најзначајните предримски култури-оксивите на Источните и Западните словени, а во
ската, пшеворската, зарубењицката и тн. помала мера и кај Јужните од коишто следеа
Западните Словени во раното средносоответни научни и стручни соопштенија и
вековие географски на -евер ги зафаќаат студии за одделни теми и региони. Како ре-
областите на среноевропската низина до зултат на тоа многу подоцна следеше и ло-
Балтик при што биле во контакт и соседство гичната последица — појава на монографии со
со германските, балтичките и источнослосинтетички карактер. Во таа смисла девет-
венските народи, додека на југ се простираат тата деценија на овој век е обележан со сеоп-
од планинските масиви на Судетите, Чешфатени анализи и синтези за Словените во-
ката шума се до Западните Карпати.
општо или за нивните одделни групи и на-
Во вакви почвено-климатски услови, роди. Во таа серија едно од највпечатливите
со јаки зими и мразеви, со долготрајни дожи најзрели дела произлезе од перото на цене-
дови од кои почвата е полна со вода, со протиот стручњак за Западните Словени – Лех
страни ливади и ораници, со многу реки, Лециевич од Вроцлав – Полска.
езера и мочуришта и со шуми богати со
Ползувајќи се со резултатие од по-
дрвена граѓа се развила специфична култура веќе стотици стручни и научни трудови од
на Западните Словени физиономирана донеобласта на арехологијата, етнологијата, ан-
каде и од наследството на претходните култропологијата, лингвистиката, политичката,
тури како и од оние на соседите. Живеалишкултурната, и економската историја, истори-
тата главно се во близина на водени поврјата на уметноста и религијата, историските
шини и шумско-ливадски предели. Тоа е во и ликовните извори и сл. тој успева во една
врска со нивното стопанисување: земјоделие, прегледна целина, преку шест поглавија да
риболов одгледување на добиток и сл. ги изнесе основните параметри за разбирање
Основен материјал кој доминира за на проблематиката сврзана со Западните
изградба на домовите и градиштата односно Словени.
бедемите, за патиштата, мостовите, превоз-
Временски овие проучувања допираат
ните и пловните средства, за култот и воод една страна до праисториските култури и
општо за секојдневниот живот е дрвото од до најстарите индоевропски заедници и нив-
повеќе видови. Дрвена граѓа има во изобината врска со прасловенското јадро, за да
лие, лесно се обработува, а за живеалишта е стигнат до христијанскиот среден век, фор-
погодна и заради своите термички квалимирањето на државни формации и нации од
тети. Покрај полувкопаните земјанки се средруга страна, со што се физиономира и
ќаваат и надземни колиби чии покриви се од европската култура.
слама или шевар. Овне домови се главно мали (околу 25 M*) со огниште или печка во
Со многу ерудиција се изнесуваат и
средината, односно во аголот и врата пребројните хипотези за просторите на првобит-
тежно на југ. Околу куќите се градат шупи